9. sınıf Kimya · 1. dönem 2. yazılı · KİM.9.2.3

9. Sınıf Kimya 2. Yazılı: Kovalent Bağ Soruları

İki ametal atomu yaklaşırken çekirdekler ve ortak elektronlar arasındaki etkileşimden kovalent bağa tahmin.

Resmî öğrenme çıktısı

Çeşitlilik · Etkileşimler

KİM.9.2.3. Kovalent bağ oluşumunu bilimsel gözleme dayalı tahmin edebilme

1. soru

İki hidrojen atomu yaklaşırken · 12 puan

Bir animasyonda birbirinden uzaktaki iki hidrojen atomunun birbirine yaklaşması gösterilmiş ve şunlar gözlemlenmiştir:

  • Atomlar uzakken birbirlerini etkilemezler; sistemin enerjisi sıfır kabul edilmiştir.
  • Atomlar yaklaştıkça elektron bulutları iç içe geçmiş, iki elektron iki çekirdeğin arasındaki bölgede daha sık bulunmaya başlamış ve sistemin enerjisi azalmıştır.
  • Çekirdekler arası uzaklık 74 pm olduğunda enerji en düşük değerine (−436 kJ/mol) inmiştir.
  • Atomlar daha da yaklaştırıldığında enerji hızla artmıştır.
  1. 1.15 puan
    1. I.Çekirdekler arası uzaklık 74 pm iken sistemin enerjisi en düşüktür.
    2. II.Bir hidrojen atomu elektronunu tamamen diğer hidrojen atomuna vermiştir.
    3. III.Bağ oluşurken iki elektron iki çekirdek arasındaki bölgede yoğunlaşır.

    Önermeleri gözleme dayalı olan ve olmayan olarak karşılaştırınız; gözleme dayalı olmayan önermelerin geçerliliğini animasyondaki gözlemlerle sorgulayınız.

  2. 1.27 puan

    Enerjinin önce azalıp 74 pm’de en düşük olmasını ve daha yakın uzaklıkta hızla artmasını, atomlar arasındaki çekme ve itme etkileşimleriyle açıklayınız. Gözlemlemediğiniz Cl2 molekülünün oluşumunda (₁₇Cl: [Ne] 3s² 3p⁵) atomların kaç elektronu ortaklaşa kullanacağını tahmin ediniz.

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

2. soru

Elektron ortaklaşması mı aktarımı mı? · 10 puan

Aşağıdaki maddelerin oluşumunda atomlar arasındaki etkileşim türü sorgulanmaktadır. Tabloda maddeleri oluşturan elementler ve maddelerle ilgili bazı gözlemler verilmiştir.

Maddeler, oluşturan elementler ve gözlemler
MaddeOluşturan elementlerOda koşullarında hâliSıvı (erimiş) hâlde elektrik iletkenliği
NaFSodyum (metal), flor (ametal)Katıİletir
F2Flor (ametal)Gazİletmez
H2OHidrojen (ametal), oksijen (ametal)SıvıSaf hâlde iletmez
CaOKalsiyum (metal), oksijen (ametal)Katıİletir
NH3Azot (ametal), hidrojen (ametal)Gazİletmez
  1. 2.16 puan

    Tablodaki gözlemlerden ve elementlerin türünden yararlanarak hangi maddelerde atomların elektronları ortaklaşa kullanarak (kovalent bağ), hangilerinde elektron aktarımıyla (iyonik bağ) bir arada durduğunu tahmin ediniz ve tahmininizi temellendiriniz.

  2. 2.24 puan

    Bir öğrenci, “F2 molekülünde flor atomlarından biri diğerine bir elektron verir; F+ ve F− iyonları oluşur.” tahmininde bulunmuştur. Bu tahminin geçerliliğini sorgulayınız. ₉F atomunun (1s² 2s² 2p⁵) elektron diziliminden yararlanarak F₂ molekülünde kaç elektron çiftinin ortaklaşa kullanılacağını tahmin ediniz.

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında bütün sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Kâğıdın tamamını görmek için senaryonu seç.

Diğer konular

Sorular resmî sınav sorusu değildir; Maarif Atlas tarafından Ortaöğretim Kimya Dersi Öğretim Programı’na göre örnek olarak hazırlandı. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alındı (kaynak).

Maarif Atlas · ücretsiz

Bütün örnek yazılı sorularını ve çözümlerini aç

Ücretsiz hesabınla 5–12. sınıf örnek kâğıtlarının tamamını, çözümleri ve puanlama anahtarlarını görür, kâğıtları yazdırırsın. Haftalık planlar, Maarif Oyunlar ve etkinlikler de aynı hesapla açılır.