12. sınıf Biyoloji · 1. dönem 2. yazılı · 12.1.2.1

12. Sınıf Biyoloji 2. Yazılı: Genetik Şifre ve Protein Sentezi Soruları

Kodon, antikodon ve genetik şifre; transkripsiyon ve translasyonla DNA’daki bilgiden polipeptit oluşması.

Resmî öğrenme çıktısı

Genden Proteine · Genetik Şifre ve Protein Sentezi

12.1.2.1. Protein sentezinin mekanizmasını açıklar.

1. soru

Kalıp zincirden polipeptide · 10 puan

Kurgusal bir genin kalıp olarak kullanılan DNA zincirinde, protein bilgisi taşıyan bölümün baz dizisi aşağıda üçerli gruplar hâlinde verilmiştir.

TAC · AAA · CCG · TTT · ACT

Bazı mRNA kodonları ve karşılıkları
KodonKarşılığı
AUGMetiyonin (başlangıç kodonu)
UUUFenilalanin
UACTirozin
GGCGlisin
CCGProlin
AAALizin
UGADurdurma kodonu
  1. 1.15 puan

    Bu kalıptan sentezlenecek mRNA’nın baz dizisini yazınız. Tabloyu kullanarak oluşacak polipeptidin amino asit dizisini belirleyiniz.

  2. 1.25 puan

    Bu polipeptidin sentezinde ribozoma amino asit getiren tRNA’ların antikodonlarını sırasıyla yazınız. Polipeptitte kurulan peptit bağı sayısını ve açığa çıkan su molekülü sayısını gerekçesiyle hesaplayınız.

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

2. soru

Protein sentezinin aşamaları · 10 puan

Aşağıda ökaryot bir hücrede bir proteinin sentezi sırasında gerçekleşen olaylar karışık olarak verilmiştir.

  1. I.mRNA, çekirdek porlarından geçerek sitoplazmaya çıkar.
  2. II.RNA polimeraz, DNA’nın bir zincirini kalıp olarak kullanarak mRNA sentezler.
  3. III.Ribozom durdurma kodonuna ulaşınca polipeptit serbest kalır ve ribozom alt birimleri ayrılır.
  4. IV.Ribozom alt birimleri mRNA üzerinde birleşir; başlangıç kodonuna metiyonin taşıyan tRNA bağlanır.
  5. V.Kodonlara uygun antikodonlu tRNA’lar amino asit getirir ve amino asitler arasında peptit bağı kurulur.
  1. 2.16 puan

    Olayları gerçekleşme sırasına koyunuz. Hangi olayların transkripsiyon, hangilerinin translasyon aşamasına ait olduğunu ve bu aşamaların hücrenin neresinde gerçekleştiğini yazınız.

  2. 2.24 puan

    Bir araştırmacı kültürdeki hücrelerden bir gruba RNA polimerazın çalışmasını engelleyen bir madde, diğer gruba yalnızca ribozomların çalışmasını engelleyen bir madde eklemiştir. Her iki grupta da yeni mRNA ve yeni protein oluşup oluşmayacağını gerekçesiyle tahmin ediniz.

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; örnek kâğıtta bütün sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği örnek kâğıtlar

Kâğıdın tamamını görmek için bir kâğıt seç.

Diğer konular

Sorular resmî sınav sorusu değildir; Maarif Atlas tarafından Ortaöğretim Biyoloji Dersi Öğretim Programı’na göre örnek olarak hazırlandı. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alındı (kaynak).

Maarif Atlas · ücretsiz

Bütün örnek yazılı sorularını ve çözümlerini aç

Ücretsiz hesabınla 5–12. sınıf örnek kâğıtlarının tamamını, çözümleri ve puanlama anahtarlarını görür, kâğıtları yazdırırsın. Haftalık planlar, Maarif Oyunlar ve etkinlikler de aynı hesapla açılır.