11. sınıf Biyoloji · 1. dönem 1. yazılı · BİY.11.1.4

11. Sınıf Biyoloji 1. Yazılı: Bitkilerde Yönelme Deneyleri Soruları

Koleoptil deneyleri, oksin ve asimetrik büyüme; yönelme deneyi tasarlama ve deney hatalarını düzeltme.

Resmî öğrenme çıktısı

Tepki · Bitkisel Hormonlar

BİY.11.1.4. Bitkilerde yönelme hareketlerini gözlemleyebileceği deney yapabilme

1. soru

Koleoptil deneyleri · 17 puan

Yulaf gibi bitkilerin filizlenen tohumlarında genç yaprakları saran kına koleoptil denir. Darwin ve oğlunun 1880’de yayımladığı çalışmalardan yola çıkan aşağıdaki düzenekler soldan gelen tek yönlü ışıkla birkaç saat bekletilmiştir.

IşıkADokunulmamışBUcu kesikCUcu ışıkgeçirmez başlıklıDUcu saydambaşlıklıEAlt kısmı ışıkgeçirmez kılıflı
  1. 1.16 puan

    Hangi koleoptillerin ışığa doğru eğileceğini tahmin ediniz. Sonuçlardan, ışığı algılayan bölgeye ilişkin bir çıkarım yapınız.

  2. 1.26 puan

    1913’te Boysen-Jensen aşağıdaki F, G ve H düzeneklerini soldan ışıkla denemiş; F ve H ışığa doğru eğilmiş, G eğilmemiştir. Bu sonuçların, uçtan iletilen etkinin niteliği ve yönü hakkında ne gösterdiğini açıklayınız.

    IşıkFUç ile gövdearasında jelatinGGölge taraftamikaHIşık tarafındamika
  3. 1.35 puan

    1920’lerin ikinci yarısında Went, koleoptil uçlarını bir süre agar bloğu üzerinde bekletmiş, ardından bu bloğu karanlık ortamda ucu kesilmiş bir koleoptilin kesik yüzeyinin yalnızca sol yarısına yerleştirmiştir. Koleoptilin hangi yöne eğileceğini gerekçesiyle tahmin ediniz.

    Karanlık ortamISol yarıdaagar bloğu

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

2. soru

Bir yönelme deneyini düzeltmek · 18 puan

Bir öğrenci fasulye fidelerinde ışığa yönelmeyi göstermek için şu deneyi yapmıştır:

  1. Bir saksıdaki fasulye fidesini tek yanında delik olan bir kutuya koyup pencere önüne bıraktı (A).
  2. Başka bir saksıdaki daha küçük bir fideyi kapağı kapalı bir dolaba koydu (B).
  3. A’yı her gün suladı, B’yi dolaptan çıkarmamak için hiç sulamadı.
  4. Üç gün sonra A’nın gövdesinin deliğe doğru eğildiğini, B’nin dik ama solgun olduğunu gördü ve “Işık bitkinin yönelmesine neden olur.” sonucuna vardı.
  1. 2.16 puan

    Deney tasarımındaki iki hatayı belirleyerek her birinin sonucu nasıl etkileyebileceğini açıklayınız.

  2. 2.26 puan

    Deneyi düzelterek yeniden tasarlayınız: grupları, bağımsız ve bağımlı değişkeni, sabit tutulacak değişkenleri yazınız.

  3. 2.36 puan

    Karanlıkta yan yatırılan bir fidenin kökü aşağıya, gövdesi yukarıya doğru kıvrılır. Bu farkı oksinin dağılımı ve hücrelerin oksine duyarlılığı ile açıklayınız.

Çözüm ve puanlama anahtarı ücretsiz hesapla açılır.

Ücretsiz kayıt olGiriş yap

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında bütün sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Kâğıdın tamamını görmek için senaryonu seç.

Diğer konular

Sorular resmî sınav sorusu değildir; Maarif Atlas tarafından Ortaöğretim Biyoloji Dersi Öğretim Programı’na göre örnek olarak hazırlandı. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alındı (kaynak).

Maarif Atlas · ücretsiz

Bütün örnek yazılı sorularını ve çözümlerini aç

Ücretsiz hesabınla 5–12. sınıf örnek kâğıtlarının tamamını, çözümleri ve puanlama anahtarlarını görür, kâğıtları yazdırırsın. Haftalık planlar, Maarif Oyunlar ve etkinlikler de aynı hesapla açılır.